Coördinaten 485

Geüpload 10 januari 2013

Uitgevoerd januari 2013

-
-
59 m
3 m
0
5,5
11
22,19 km

822 maal bekeken, 2 maal gedownload

nabij Leuvenum, Gelderland (Nederland)

In het Speulderbos is het kleine buurtschap Drie met 55 meter boven NAP het hoogste punt van de stuwwal. De hoge beukenbomen op deze plek waren vroeger een baken voor de vissers op de Zuiderzee. Volgens overlevering zouden de bomen zijn aangeplant door drie reuzen. Nadat hun hut door kwaadwillige dwergen in brand gestoken was, bouwden ze er drie huizen. Dat zou een verklaring kunnen zijn voor de naam Drie.
Het landgoed Leuvenum is particulier bezit van de dames Sandberg. Het statige huis werd in 1923 gebouwd en is dus veel jonger dan het landgoed, waar het op staat. Het landgoed bestond al in 1300. Het kent heidevelden, bossen en landbouwgrond en omvat acht boerderijen. Leuvenum is te beschouwen als één van de oudste woonplaatsen aan de Leuvenumse beek. De naam is waarschijnlijk af te leiden van het Germaanse ‘heim’ (huis) en het Westfaalse ‘leve’, dat heuvel betekent.
Het landgoed Leuvenum is particulier bezit van de dames Sandberg. Het statige huis is in 1923 gebouwd en is dus veel jonger dan het landgoed, waar het op staat. Het landgoed bestond al in 1300. Het kent heidevelden, bossen en landbouwgrond en omvat acht boerderijen. Leuvenum is te beschouwen als een van de oudste woonplaatsen aan de Hierdense Beek. De naam is waarschijnlijk af te leiden van het Germaanse ‘heim’ (huis) en het Westfaalse ‘leve’, dat heuvel betekent.
De houten Ontspanningszaal heeft tijdens de eerste Wereldoorlog in het interneringskamp te Harderwijk gestaan. In dit kamp zaten gevluchte Belgen uit de frontlinie. De toenmalige eigenaar van Kasteel Staverden heeft het gebouw na opheffing van het kamp gekocht en in 1921 ten algemene nutte in het bos weer laten opbouwen. De buitenkant van het gebouw is nog in originele staat.
U kruist een forse houtwal, die de akkers van Speuld omsloot. Deze diende vroeger als vee- en wildkering en als bescherming tegen het stuifzand. Bovendien waren de houtwallen van belang voor het winnen van geriefhout. Het natuurlijke ‘prikkeldraad’ heeft z’n oorspronkelijke functie verloren en is sterk verruigd. Verderop langs de Koningsweg treft u enkele grafheuvels aan. Ze vallen op door hun regelmatige vorm en hebben een hoogte van een halve tot anderhalve meter. Ze stammen uit 3000-1000 voor Christus.
Het landgoed Staverden bestaat uit oud bos en cultuurland langs de Staverdense Beek, met beukenlanen en in het midden het kasteelachtige landhuis. Het landgoed was een bezitting van de Gelderse graven, die er al in de 12e eeuw hof hielden. Graaf Reinald I kreeg zelfs in 1291 van de keizer toestemming om van Staverden een stad te maken, maar zover is het nooit gekomen. Traditiegetrouw worden hier witte pauwen gehouden. Vroeger waren de pauwenveren voor de helm van de hertog. Nu worden ze geleverd aan de commissaris van de koningin in Gelderland en in het Arnhemse provinciehuis in een vaas te kijk gezet.
Herberg De Zwarte Boer gebouwd als boerderij. Deze werd in 1855 opgetrokken van de bakstenen, die vrijkwamen bij de afbraak van het voormalige Huis te Leuvenum. De landbouwer die er woonde was tevens herbergier. Hij was afkomstig uit de buurt van Apeldoorn, waar zijn boerderij afgebroken moest worden ten behoeve van het Aardhuis (het jachtchalet van Willem III). De boer stond in de omgeving bekend om zijn zwarte baard. In 1859 werd de Postweg tussen Harderwijk en Elspeet aangelegd, waardoor de klandizie toenam. Let op de 19e eeuwse betegelde schouw in de gelagkamer met een ruiterportret van Koning Willem II en Anna Paulowna. Helaas geen logies meer.
Staverdense, Leuvenumse of Hierdense Beek. Deze 20 km lange beek stroomt vanuit de omgeving van Uddel naar de voormalige Zuiderzee. De naam van de beek verandert mee met de naam van het gebied. Het verval is voor Nederlandse begrippen niet gering (25 m over 20 km). De beken leverden watermolens energie. In de beurt van De Zandmolen zijn verschillende beeklopen: enkele ervan zijn gegraven voor de watermolen, maar na het afbreken daarvan raakten deze watergangen in verval en zijn thans moeilijk te onderscheiden van de veelal rechtgetrokken, natuurlijke beek. De beek loopt dwars door het voormalige stuifzand. Om de beek tegen dichtstuiven te beschermen heeft men vooral aan de windzijde bomen geplant.
In Speuld kruist u een forse houtwal. Op de kaart is te zien dat de wal rondom de Speulderenk ligt. Deze diende als vee- en wildkering en als bescherming tegen stuifzand. Bovendien waren de houtwallen van belang voor het winnen van geriefhout. Het natuurlijk ‘prikkeldraad’ heeft z’n functie verloren en is sterk verruigd.
Witte pauwen op Staverden. Het landgoed bestaat uit oud bos en cultuurland langs de Staverdensebeek met in het middelpunt het kasteelachtige landhuis. Het huis is in 1905 gebouwd en heeft drie voorgangers op deze plek gehad. In 1291 kreeg Graaf Reinald I van de keizer vergunning ‘te Staverden op de Velua’ een stad te stichten. Staverden is echter hof gebleven. Sedert 1400 werd ‘De Pauwenburg’ door de Gelderse hertogen in leen gegeven op voorwaarde dat er witte pauwen gehouden zouden worden. De pauwenveren waren voor de helm van de hertog. Langs de beek liggen vochtige graslandjes. Deze zijn vrijgemaakt van verpachting om ze in eigen beheer te ‘verschralen’. Hier en daar treft u ook broekbos aan, dat bestaat uit elzen met een onderbegroeiing van gagel, veenmos en grote pollen beenbreek. Het afwisselende beeklandschap zorgt voor een rijke en gevarieerde vogelstand. Vos, boommarter, bunzing, wezel en hermelijn zijn niet zeldzaam. Op het landgoed zijn edelherten, wilde zwijnen en reeën. Gelders Landschap heeft ten behoeve van dit grofwild nog al wat paden afgesloten.
De Koningsweg is een restant van een van de konings- of jachtwegen, die in de 17e eeuw werden aangelegd om korte verbindingen tot stand te brengen tussen de verschillende jachthuizen. Ze worden gekenmerkt door een rechtlijnig verloop en grote breedte.
Kasteelpark Staverden ademt de romantische sfeer van de Engelse landschapsstijl met en ijskelder (vleermuizen), prieeltjes, orangerie en op het eilandje de graftombe van Eleonora.
Op het Speulderveld is zowel de stuwwal van Apeldoorn als de stuwwal van Garderen te zien. Door afplaggen wordt de bodem verschraald zodat struik- en dopheide weer kans krijgen.
Landgoed Leuvenum vormt met Staverden landschappelijk een eenheid. Het huis is in 1923 gebouwd. Het goed bestond al in 1300 en omvat 8 boerderijen.
Langs de Poolse Weg ligt een enorme randwal, ontstaan door stuivend zand dat tot rust kwam tegen de bosrand.
De majestueuze douglassparren zijn al een eeuw oud en 40 m hoog! Het zijn ‘exoten’.
Terzijde van het pad ziet u broekbos (broek=moeras).
Bushalte landgoed groevenbeek

Commentaar